Рэспубліканскае навуковае ўнітарнае прадпрыемства " Інстытут сістэмных даследаванняў у АПК Нацыянальнай акадэміі навук Беларусі»
Рэспубліканскае навуковае ўнітарнае прадпрыемства " Інстытут сістэмных даследаванняў у АПК Нацыянальнай акадэміі навук Беларусі»

№3

АГРАРНАЯ ЭКАНОМІКА, № 3, 2017

ЗМЕСТ

Эканоміка сельскай гаспадаркі

Аляксандр Шпак, Наталля Кірэенка, Святлана Кандраценка, Лідзія Байгот, Гардзей Гусакоў

Асноўныя палажэнні Дактрыны харчовай бяспекі Рэспублікі Беларусь. С. 2-14

Рэзюмэ: У артыкуле выкладзены асноўныя палажэнні праекта Дактрыны нацыянальнай харчовай бяспекі Рэспублікі Беларусь да 2030 года. Дакумент улічвае дасягнутыя вынікі ў аграрнай сферы, новыя ўмовы забеспячэння харчовай незалежнасці, а таксама ролю рэспублікі як суб'екта ЕАЭС. Дактрына прадстаўляе сукупнасць навукова абгрунтаваных мэт і задач доўгатэрміновай дзяржаўнай палітыкі ў галіне ўмацавання харчовай бяспекі, а таксама механізмаў і мер па іх практычнай рэалізацыі..

Як адзін з напрамкаў навізны дакумента, абгрунтаваны крытэрыі развіцця нацыянальнай харчовай бяспекі на перыяд да 2020 года і на перспектыву да 2030 года па такіх напрамках, як устойлівае развіццё і павышэнне эфектыўнасці аграхарчовага комплексу, станаўленне ўнутранага спажывецкага рынку, павышэнне эфектыўнасці знешняга гандлю. Распрацавана сістэма індыкатараў і пашыраны алгарытм маніторынгу.

Віталь Чабатуль, Маргарыта Папінава, Іна Траццякова, Вольга Азаранка, Ганна Башко, Аляксандр Русаковіч

Ацэнка інвестыцыйнай прывабнасці адміністрацыйных раёнаў у сельскай гаспадарцы Рэспубліцы Беларусь. С. 15-24

Рэзюмэ: У артыкуле падрабязна выкладзена методыка ацэнкі інвестыцыйнай прывабнасці рэгіёнаў (адміністрацыйных раёнаў) па сельскай гаспадарцы, абагульняючы інтэгральны паказчык якой з'яўляецца як ацэнкай інвестыцыйнай прывабнасці, так і асновай для пабудовы рэйтынгу. Па выніках прадстаўленага рэйтынгу адміністрацыйных раёнаў у галіне праведзена іх групоўка, на аснове якой пабудавана карта інвестыцыйнай прывабнасці. Прыведзены пералік адміністрацыйных раёнаў, найбольш і найменш прывабных для ўкладання сродкаў у сельскагаспадарчую вытворчасць. Вызначаны асноўныя напрамкі ўстойлівага развіцця аграрнай галіны ў цэлым і павышэння яе інвестыцыйнай прывабнасці, у прыватнасці.

Аксана Гарбатоўская

Тэрытарыяльная дыферэнцыяцыя сельскагаспадарчай вытворчасці: сутнасць і асаблівасці фарміравання. С. 25-40

Рэзюмэ: У артыкуле разгледжана сутнасць катэгорыі тэрытарыяльная дыферэнцыяцыя сельскагаспадарчай вытворчасці на аснове сістэматызацыі замежных і айчынных тэорый неаднароднасці прасторавага развіцця і навуковых падыходаў да вывучэння гэтай праблемы. Дадзена паняцце тэрытарыяльнай дыферэнцыяцыі сельскагаспадарчай вытворчасці, прапанавана яе канцэптуальная схема, якая канкрэтызуе спосабы праяўлення неаднароднасці і яе магчымыя эфекты.

Людміла Скарапанава

Развіццё малога і сярэдняга прадпрымальніцтва на сяле ў Рэспубліцы Беларусь. С. 41-47

Рэзюмэ: У артыкуле прадстаўлены параўнальны аналіз асноўных крытэрыяў аднясення суб'ектаў гаспадарання ў вёсцы да розных катэгорый малога і сярэдняга прадпрымальніцтва ў краінах, якія ўваходзяць у Еўразійскі эканамічны саюз. Прааналізаваны параметры, якія характарызуюць развіццё малога і сярэдняга прадпрымальніцтва ў аграрнай сферы Рэспублікі Беларусь. Разгледжаны некаторыя акты заканадаўства, якія рэгулююць дзейнасць малога і сярэдняга аграбізнесу.

Надзея Анціпенка, Дзмітрый Бусыгін, Юрый Бусыгін

Абгрунтаванне сістэмы кіраўніцкага ўліку ў сельскагаспадарчых арганізацыях. С. 48-52

Рэзюмэ: Трансфармацыя эканамічных адносін непазбежна цягне за сабой пашырэнне інфармацыйных патрэб сістэмы кіравання сельскагаспадарчай вытворчасцю. Абгрунтаванне кіраўніцкіх рашэнняў з улікам існуючых або непрадбачаных абставін, а таксама прыняцце аператыўных і стратэгічных рашэнняў, якія забяспечваюць даходы, дасягненне мэт функцыянавання арганізацыі патрабуюць удасканалення тэарэтычных палажэнняў і метадычных асноў працэсаў стварэння і ўкаранення сістэм кіраўніцкага ўліку ў сельскагаспадарчых арганізацыях.

Праблемы галін аграпрамысловага комплексу

Барыс Шундалаў

Эканамічная эфектыўнасць вытворчасці і рэалізацыі гародніны абароненага грунта. С. 53-62

Рэзюмэ: Асноўнай задачай функцыянавання цяплічнай гаспадаркі з'яўляецца забеспячэнне насельніцтва свежай гароднінай у зімова-вясновы перыяд. Апрацоўка агароднінных культур у абароненым грунце істотна адрозніваецца ад вырошчвання многіх іншых сельскагаспадарчых культур. Утрыманне абароненага грунта апраўдана толькі ва ўмовах высокаінтэнсіўнага вядзення вытворчасці, прычым асабліва вялікія выдаткі на стварэнне і функцыянаванне капітальных цяплічных збудаванняў, матэрыяльныя выдаткі на іх цеплазабеспячэнне, электраэнергію. Праца ў цяпліцах злучана з павышаным запатрабаваннем у кваліфікаванай і дапаможнай працоўнай сіле.

Цяплічная вытворчасць у Беларусі ў асноўным засяроджана паблізу буйных населеных пунктаў. У артыкуле зазначаецца, што сярод спецыялізаваных арганізацый дастойнымі паказчыкамі па вырошчванню цяплічных агуркоў, таматаў, зялёных культур характарызуецца ААТ Рудакова Віцебскага раёна. Актыўная плошча абароненага грунту ў арганізацыі складае больш за 17 га, прычым ураджайнасць агародніны за перыяд 2012-2014 гг. вагалася ад 56-ці кг/м2 да 60-ці кг/м2. Галіна дае магчымасць атрымліваць ад рэалізацыі свежай агародніны не менш як 60 працэнтаў грашовай выручкі, звыш 95 працэнтаў усяго прыбытку гаспадаркі, а ўзровень рэнтабельнасці ад продажу прадукцыі з года ў год павышаецца.

Звернута ўвага на магчымыя рэзервы зніжэння затрат па вытворчасці агародніны абароненага грунту.

Даведачная інфармацыя

Новыя паступленні ў фонд Беларускай сельскагаспадарчай бібліятэкі ім. І. С. Лупіновіча. (І. Фаміна). С. 63-64