Рэспубліканскае навуковае ўнітарнае прадпрыемства " Інстытут сістэмных даследаванняў у АПК Нацыянальнай акадэміі навук Беларусі»
Рэспубліканскае навуковае ўнітарнае прадпрыемства " Інстытут сістэмных даследаванняў у АПК Нацыянальнай акадэміі навук Беларусі»

№12

АГРАРНАЯ ЭКАНОМІКА, № 12, 2015

 

ЗМЕСТ

 

Віншаванне чытачоў з Новым 2016 годам (У. Гусакоў). С. 2

 

Эканоміка сельскай гаспадаркі

 

Сяргей Асновін, Наталля Мальцэвіч, Віктар Асновін, Ларыса Асновіна

Віды інавацый і праблемы іх дынамічнай ўзгодненасці ў кіраванні. С. 38

Рэзюмэ: У артыкуле разглядаюцца асноўныя тыпы інавацый і асаблівасцей дынамікі іх ажыццяўлення, паколькі ў практычнай кіраўніцкай дзейнасці выкарыстоўваюцца абагульненыя, інтэграваныя характарыстыкі дынамікі ажыццяўлення інавацый суб'ектам гаспадарання, якія дазваляюць на практыцы атрымаць пэўнае ўяўленне аб інтэнсіўнасці інавацыйных працэсаў.

 

Анатоль Сайганаў, Васіліна Ліпская

Паняцце і эканамічная сутнасць канкурэнтаздольнасці прадукцыі і яе механізму ў дачыненні да прадпрыемстваў сельскагаспадарчага машынабудавання. С. 9-18

Рэзюмэ: У артыкуле прадстаўлены вынікі сістэмнага аналізу прыведзеных у навуковай літаратуры вызначэнняў катэгорыі канкурэнтаздольнасць прадукцыі, сфармулявана навуковае вызначэнне гэтага паняцця як эканамічнай катэгорыі.

Катэгорыя канкурэнтаздольнасць прадукцыі разгледжана ў адносінах да паняцця механізм. Сфармулявана навуковае вызначэнне механізму канкурэнтаздольнасці збожжаўборачных камбайнаў, распрацавана схема яго функцыянавання.

 

Ірына Кісель

Інавацыйныя тэхналогіі кіравання падаткамі на прадпрыемстве. С. 19-24

Рэзюмэ: Разглядаюцца інавацыйныя метады кіравання падаткаабкладаннем прадпрыемстваў у рыначных умовах. Акцэнт робіцца на асноўныя прынцыпы падатковага менеджменту і іх выкарыстанне ў практычнай дзейнасці суб'ектаў гаспадарання, якія аптымізуюць памеры падатковых плацяжоў у бюджэт. Сістэмны падыход да кіравання падаткамі прадстаўлены як комплекс узгодненых дзеянняў эканамічных службаў прадпрыемства ў галінах эканомікі і арганізацыі вытворчасці, з разлікам падатковых наступстваў і вызначэннем мер адказнасці за неабгрунтаванае павелічэнне падатковай нагрузкі.

 

Алеся Старчанкава

Рэзервы зніжэння сабекошту малака як паказчыка ацэнкі канкурэнтаздольнасці прадукцыі. С. 25-30

Рэзюмэ: Разгледжаны ўмовы зніжэння сабекошту малака. Праведзены аналіз структуры гэтага паказчыка канкурэнтаздольнасці прадукцыі. З выкарыстаннем статыстычных груповак і карэляцыйна-рэгрэсійнага аналізу выяўлены асноўныя фактары, якія ўплываюць на змяненне сабекошту малака ў розных умовах гаспадарання.

 

Надзея Анціпенка

Метадычныя рэкамендацыі па вызначэнні эфектыўнасці аб'ектаў інтэлектуальнай уласнасці ў раслінаводстве. С. 31-35

Рэзюмэ: З пераходам Расійскай Федэрацыі і Рэспублікі Беларусь на прынцыпы рыначнай эканомікі выкарыстанне інтэлектуальнай уласнасці набывае новае значэнне. З'яўляецца сектар эканомікі, дзе ў якасці тавара выступаюць правы на вынікі інтэлектуальнай дзейнасці даследнікаў і адмыслоўцаў-практыкаў, гэта значыць інтэлектуальная ўласнасць. Адкрываюцца новыя магчымасці для атрымання прыбытку ад выкарыстання прадуктаў інтэлектуальнай працы чалавека.

Адной з праблем выкарыстання інтэлектуальнай уласнасці з'яўляецца вызначэнне эканамічнай сутнасці селекцыйнага дасягнення і шляхі яго эфектыўнага прымянення. Прапанаваная методыка дазваляе правесці разлік эканамічнай эфектыўнасці ад укаранення новага гатунку (гібрыда) у вытворчасць. Яна ўключае ў сябе разлік дадатковага чыстага даходу з улікам ураджайнасці, якасных паказчыкаў, прадвытворчых расходаў на ўкараненне, расходаў на збор, першасную апрацоўку і стварэнне новага гатунку.

 

Таццяна Наганава

Аб асаблівасцях нематэрыяльных актываў у аграпрамысловым комплексе Рэспублікі Беларусь. С. 36-42

Рэзюмэ: У артыкуле з выкарыстаннем інструментаў сістэмнага падыходу разгледжаны асаблівасці інтэлектуальнай уласнасці (нематэрыяльных актываў) у аграпрамысловым комплексе Рэспублікі Беларусь.

 

Праблемы галін аграпрамысловага комплексу

 

Аляксандр Падаляк, Аляксей Карпенка, Яўген Смольскі

Эфектыўнасць выкарыстання пойменных зямель, забруджаных 137Сѕ пасля чарнобыльскай катастрофы, у Рэспубліцы Беларусь і Расійскай Федэрацыі. С. 43-49

Рэзюмэ: Найважнейшай задачай, якую неабходна вырашыць у ходзе правядзення работ па рэабілітацыі сельскагаспадарчых угоддзяў, забруджаных радыёнуклідамі, з'яўляецца распрацоўка тэхналагічных прыёмаў, якія забяспечваюць вытворчасць экалагічна чыстых кармоў.

Даследаванні па эфектыўнасці сістэм угнаення на фоне павярхоўнага і карэннага паляпшэння праводзілі ва ўмовах радыеактыўнага забруджвання навакольнага асяроддзя ў Гомельскай і Бранскай абласцях. Пры распрацоўцы тэхналагічных прыёмаў вядзення лугавой кормавытворчасці ва ўмовах радыеактыўнага забруджвання засноўваліся на 3-х крытэрах агранамічнай мэтазгоднасці, эканамічнай эфектыўнасці і экалагічнай бяспекі. Было выяўлена, што ўжыванне мінеральных угнаенняў у дозах N90P60K150 і N90P60K120 + К150 пры карэнным паляпшэнні пойменных лугоў найбольш выгадна, бо атрыманая акупнасць у аб'ёме 16,7 і 23,9 кг сена на 1 кг д. ст., рэнтабельнасць склала 56 і 52% адпаведна ў Гомельскай і Бранскай абласцях. Найбольшае зніжэнне паступлення 137Cs з глебы ў прадукцыю кормавытворчасці было адзначана пры прымяненні карэннага паляпшэння з унясеннем мінеральных угнаенняў у дозах N90P60K150 і N90P60K120 + К150.

 

Віктар Босак

Аграэканамічная эфектыўнасць прымянення арганічных угнаенняў. С. 50-55

Рэзюмэ: У артыкуле разгледжана роля арганічных угнаенняў у фарміраванні прадукцыйнасці сельскагаспадарчых культур, захаванні і павышэнні глебавай урадлівасці. Вызначаны ўмовы эфектыўнага прымянення арганічных угнаенняў у інтэнсіўным земляробстве..

 

Ігар Абрамовіч

Эканамічная і энергетычная эфектыўнасць элементаў тэхналогіі вырошчвання цукровых буракоў. С. 56-61

Рэзюмэ: Дадзеная эканамічная і энергетычная ацэнка эфектыўнасці асобных элементаў тэхналогіі вырошчвання гібрыдаў цукровых буракоў, якія адрозніваюцца устойлівасцю да комплексу патагенаў.

Найбольш эканамічна і энергетычна апраўданым з'яўляецца апрацоўка гібрыдаў Ахат і Залея, найменш гібрыда Ярыся.

Дадатковае прымяненне на вывучаемых гібрыдах азотнага падкорму эканамічна і энергетычна немэтазгодна.

Унясенне мікраэлементаў Полікам Бурак у пазакаранёвы падкорм на фоне N120 эканамічна і энергетычна неэфектыўна. Аднак пры выкарыстанні падкорму N30 ужыванне мікраэлементаў эканамічна мэтазгодна для гібрыдаў Ярыся і Мандарын.

З эканамічнай і энергетычнай пазіцыі прымяненне фунгіцыдаў апраўдана для ўсіх гібрыдаў.

 

Даведачная інфармацыя

 

Новыя паступленні ў фонд Беларускай сельскагаспадарчай бібліятэкі ім. І. С. Лупіновіча. (І. Фаміна). С. 62-64

 

Матэрыялы, апублікаваныя ў часопісе Аграрная эканоміка ў 2015 годзе. С. 65-72